گزارش روز

آفریقا و پیامی برای دنیا

Green Wall و مبارزه با بیابان زایی

۱۷ ژوئن روز جهانی مبارزه با بیابان زایی است.
شعار سال ۲۰۱۹ برای این روز چنین است:


Let’s Grow the Future Together

کنوانسیون سازمان ملل متحد برای مبارزه با بیابان زایی (UNCCD) می گوید که بیش از یک سوم از  زمین را اکو سیستم‌های سرزمین‌های خشک، پوشش می‌دهند که به شدت در برابر بهره‌برداری بیش از حد و استفاده از زمین نامناسب آسیب‌پذیر هستند.
فقر، بی‌ثباتی سیاسی، جنگل‌زدایی، نابودی جنگل‌ها و روش‌های بد آبیاری می‌تواند بهره‌وری زمین را تضعیف کند.
امسال، ۲۵ سال از تصویب کنوانسیون بیابان زایی می گذرد و اگر فکری نکنیم در ۲۵ سال آینده یعنی سال ۲۰۲۵ :
۱.۸ میلیارد نفر کمبود آب مطلق را تجربه خواهند کرد.
دوسوم مردم جهان تحت شرایط تحت فشار آب زندگی خواهند کرد.
۱۳۵ میلیون نفر ممکن است به عنوان نتیجه‌ای از بیابان‌زایی آواره شوند.

۲۵ سال آینده اگر زنده باشیم و سبک زندگیمان تغییر نکرده باشد، روزهای سختی در پیش خواهیم داشت.

فرزندانمان به جای لذت بردن از زندگی با آن مبارزه خواهند کرد.
و سفر دیگر راه فرار از روزمرگی ها نیست چون هرجا برویم زمین، همین رنگ است: خاکی خشک و گرم و خشن.
انتخاب با ما است.

گزارش زیر نگاهی دارد به فعالیت های مردمانی از نژاد سیاه با قلب هایی سپید که دارند برای یک زندگی سبز تلاش می کنند.
این گزارش، تلاش همکار خوبمان
“سعید عباباف”، کارشناس ارشد و مدرس گردشگری است.

راهبردهای گردشگری

  ما دیوار نمی کشیم. داریم دیواری روی زمین می کاریم؛ سبز و عظیم که در سراسر آفریقا به جای جدایی مردم از هم، آنها را به هم نزدیکتر کند!

دیواری که روزی، یکی از عجایب دنیا خواهد بود…

این ها سخنان “بینتا” (Binta)، دختری روستایی از کشور سنگال است. او، به اتفاق پدربزرگش روایتگر سرزمینی هستند که روزگاری دستخوش تغییر شد، باران از آسمانش نبارید، محصولی از زمینش نرویید و مردمانش، به شهرها و حتی به دورترها، به کشورهای دیگر مهاجرت کردند.

پدربزرگم به یاد می آورد که روزگاری، سرزمین ما هم سرسبز و زیبا بود و باران همیشه می بارید…

یک رویای باشکوه

رویای یک دیوار بزرگ سبز در آفریقا به دهه ۱۹۷۰ باز می گردد، زمانی که زمین های حاصلخیز در ناحیه ای به نام Sahel واقع در کناره ی جنوبی صحرای بزرگ آفریقا، تنها در چند سال، به دلیل ترکیبی از اثرات نظیر تغییرات آب و هوایی، رشد جمعیت و شیوه های مدیریت ناپایدار زمین، به طور فزاینده ای خشک و لم یزرع شد.
بدون داشتن زمین های حاصلخیز کافی برای پرورش مواد غذایی، چرخه ی پیچیده ای از فقر به سرعت ظهور کرد که از پیامدهای آن، کمبود شدید غذا و آب، درگیری در اثر کاهش منابع طبیعی، بیکاری گسترده و مهاجرت اجباری بود.
در مواجهه با این مشکلات فزاینده، در دهه ی ۱۹۸۰ رهبران جوامع و ایده پردازان قدرت، شروع به یافتن راه حلی بلند مدت کردند. سرانجام با الهام از طرح های مبارزه با بیابان زایی و تثبیت شن های روان در بسیاری نقاط جهان از جمله تجربه ی چین در ایجاد دیواری سبز برای مقابله با پیشروی صحرای گوبی، سران کشورهای آفریقا در سال ۲۰۰۷ میلادی طرحی بلند پروازانه به تصویب رساندند که در زمان اتمام، به فهرست عجایب جهان یک ردیف خواهد افزود:
دیوارِ بزرگِ سبز یا Green Great Wall.

دیوار بزرگ سبز

“دیوار بزرگ سبز”، نماد امید در برابر یکی از بزرگترین چالش های زمان ما یعنی “بیابان زایی” است. از سنگال در ساحل غربی تا جیبوتی در کرانه ی شرقی قاره ی آفریقا، یازده کشور دست به کار ایجاد کمربندی از گیاهان و درختانی تاب آور در برابر شرایط نامناسب آب و هوایی شدند که حدود ۸۰۰۰ کیلومتر طول و ۱۵ کیلومتر عرض دارد و پس از تکمیل، بزرگترین ساختار زنده بر روی سیاره و سه برابر بزرگتر از صخره ها ی بزرگ مرجانی در استرالیا (Great Barrier Reef) خواهد بود.

فراتر از پرورش تعدادی درخت!
بیش از پرورش درختان و گیاهان، “دیوار بزرگ سبز” زندگی میلیون ها نفر را در منطقه ی ساحل دگرگون خواهد کرد. این دیوار تا سال ۲۰۳۰ کمک خواهد کرد تا ۱۰۰ میلیون هکتار از زمین های لم یزرع کنونی قابل کشت شوند، ۲۵۰ میلیون تن کربن ترسیب شده، و ۱۰ میلیون شغل در مناطق روستایی ایجاد شود.
اهمیت کاشت دیواری سبز در امتداد ساحل بسیار بیشتر از احیای زمین های لم یزرع است.

این ابتکار فوق العاده با فقر و گرسنگی مبارزه می کند.
تاب آوری محلی نسبت به تغییرات آب و هوایی ایجاد می کند.
سلامت و رفاه را بهبود می بخشد.
شغل ایجاد می کند.
فرصت های اقتصادی را افزایش می دهد و بسیار بسیار فواید بیشتر.

پروژه ی دیوار بزرگ سبز، به طور مستقیم به ۱۵ هدف از اهداف ۱۷گانه ی توسعه پایدار سازمان ملل متحد کمک می کند.برای موفقیت این پروژه، لازم است درختانی کاشته شوند که برای افراد محلی، دارای مزایای زیادی باشند. برای مثال با هدف کمک به مردم روستایی، درخت آکاسیای nilotica کاشته می شود. صمغ عربی به دست آمده، در طب محلی مورد استفاده قرار می گیرد و میوه ی آن نیز می تواند به مصرف حیوانات برسد.
از این رو، اهداف اقتصادی و بهبود شرایط مالی و وضعیت معیشتی ساکنان این مناطق همواره از اولویت های مجریان بوده است.

یکی از مدیران طرح می گوید:
“ما باید درختانی را بکاریم که مردم نخواهند آن ها را قطع کنند”.

متاسفانه:
” یک درخت، در ذهن فردی که به زنده ماندن خود و خانواده اش برای یک روز دیگر فکر می کند دیگر عامل جذب رطوبت و ترمیم بافت خاک نیست، بلکه زغال و سوختی است برای بقای حیات”.

پروفسور واتاهاری

زنان، دوشادوش مردان

در Windou، هفت هکتار باغ سبز در خارج از شهر قرار دارد که در آنجا ۳۰۰ زن، گوجه فرنگی، خربزه و سیب زمینی تولید می کنند. آنها به سرعت یاد گرفته اند که چگونه بذرافشانی کنند، جوانه ها را پرورش دهند و محصول را برداشت کنند.
مسئول پروژه می گوید: “سال گذشته، این زنان با فروش بخشی از محصول خود در بازار، بیش از ۱۵۰۰ یورو درآمد کسب کردند”.
در منطقه ای دیگر، زنان یک روز در هفته به صورت داوطلبانه در مراقبت از باغ هایی پر از هویج، کلم، گوجه فرنگی و حتی هندوانه کمک می کنند.
یکی از این زنان محلی می گوید: “من دوست دارم اینجا کار کنم”. “چیزی که واقعاً عالیست، این است که سبزیجات متنوع تری داریم. بخشی از سبزیجات را خودمان می خوریم و بخشی را در بازار عرضه می کنیم”.
بعلاوه، مکانیسم جهانی UNCCD از توسعه ی زنجیره ی ارزش پایدار حمایت می کند، جایی که در حال کار با بخش خصوصی است تا خرید محصولات سرزمین های ساحل را تضمین کند. این امر منجر به ایجاد شغل های مبتنی بر زمین برای هزاران زن روستایی در ساحل خواهد شد.

الگوبرداری از طبیعت، برای طبیعت

کشاورزان با شناسایی درختان و گیاهان مفید، دور آنها را محصور کرده و از آنها محافظت می کنند.
درختان آکاسیا توسط یک حصار فلزی محافظت می شوند تا از خورده شدن آن ها توسط بزها جلوگیری شود.بعلاوه، همه ی درختان با دقت انتخاب شده اند. مدیر فنی دیوار بزرگ سبز در سنگال می گوید:
“وقتی ما قطعه ای از زمین را برای کاشت در نظر می گیریم، به درختان محلی نگاه می کنیم و در می یابیم که چه گونه ای را بهتر می توان رشد داد، ما تلاش می کنیم طبیعت را کپی کنیم.”

در مقابل، سایه ی این درختان و ریشه های آنها باعث حفظ خاک از فرسایش شده و در نهایت محصولات کشاورزی بیشتری تولید می شود. علاوه بر این، سطح آب های زیرزمینی با وجود گیاهان و به علت افزایش نفوذ آب باران، روبه افزایش خواهد گذاشت. اما حتی اگر اقلیم همچنان تغییر کند، سطح آب در چاه ها بالا خواهد ماند و زنان روستا، دیگر مجبور نخواهند بود در گرما، ساعت ها با پای پیاده برای تهیه ی آب از خانه خارج شوند.

با هم، نیرومندیم!

ظرف ۱۰ تا ۱۵ سال آینده، آن جا، از سنگال تا جیبوتی جنگل خواهد بود. درختان، بزرگ خواهند شد و آن منطقه به طور کامل تغییر خواهد کرد. از همین حالا می شود شاهد بازگشت حیواناتی مانند گوزن و بسیاری از گونه های پرندگان وحشی و حتی شغال بود، که برای سال ها از خانه های خود دور بودند “.

و برای مردمان روستا، شغل خواهد بود و بازار دوباره شلوغ خواهد شد…

و پدربزرگم می گوید همه ی این ها، بخش هایی از دیوارِ بزرگِ سبزی ست که در امتداد آفریقا کشیده می شود، تا تبدیل به یکی دیگر از عجایب دنیا شود. سمبلی از همکاری میان همه، تا نشان دهد ما می توانیم کاری متفاوت انجام دهیم، این سرزمین شکننده است اما سرزمین ماست، خانه ی ماست و همراه هم، ما نیرومندیم…

سعید عباباف
کارشناس ارشد و مدرس گردشگری

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید

بستن
بستن